7 lỗi khiến đồng hồ áp suất sai số hoặc hỏng sớm và cách tránh
Khi đồng hồ áp suất sai số hoặc hỏng đa số người dùng sẽ nghĩ là do chất lượng thiết bị. Trong thực tế, phần lớn trường hợp đến từ cách chọn và cách lắp: dải đo không hợp lý, xung áp không được giảm, môi chất không tương thích với vật liệu. Bài này tổng hợp 7 lỗi gặp nhiều nhất ở nhà máy kèm dấu hiệu nhận biết và cách khắc phục. Để hiểu vì sao các lỗi này làm sai số tăng dần, nên xem trước bài đồng hồ áp suất là gì, cấu tạo và nguyên lý. Các dòng đồng hồ có thể thay thế nằm trong trang đồng hồ áp suất Wise.
Lỗi 1: chọn dải đo không phù hợp
Dấu hiệu: kim thường xuyên chạm vùng cuối thang hoặc ngược lại chỉ dao động ở một phần rất nhỏ đầu thang.
Nguyên nhân: chọn dải đo sát áp suất làm việc hoặc chọn quá rộng "cho an toàn". Ống Bourdon làm việc gần giới hạn liên tục sẽ mỏi nhanh. Dải quá rộng thì vạch chia thưa, sai số tương đối ở vùng làm việc lớn.
Cách khắc phục: chọn dải đo sao cho áp suất vận hành nằm trong khoảng 50 đến 75% thang. Cách tính và ví dụ có trong bài hướng dẫn chọn dải đo, đường kính mặt và chân ren.
Lỗi 2: không giảm xung áp và va đập thủy lực
Dấu hiệu: kim giật liên tục, kim không về 0, mặt số bị bong hoặc cơ cấu kẹt sau thời gian ngắn.
Nguyên nhân: máy bơm piston, van đóng mở nhanh hoặc búa nước tạo xung áp đỉnh cao hơn nhiều so với áp suất trung bình. Mỗi xung đập thẳng vào ống Bourdon và bánh răng.
Cách khắc phục: lắp bộ giảm xung (snubber) hoặc van kim tiết lưu trước đồng hồ kết hợp dòng có dầu để giảm dao động kim. Mở van từ từ khi cấp áp, không mở đột ngột. Nếu xung áp quá lớn nên xử lý cả nguồn gây xung, ví dụ chỉnh thời gian đóng van thay vì chỉ che chắn cho đồng hồ.
Lỗi 3: bỏ qua rung động cơ học
Dấu hiệu: kim rung mạnh dù áp suất ổn định, ren lỏng dần, đồng hồ không dầu hỏng nhanh hơn dự kiến.
Nguyên nhân: đồng hồ lắp trực tiếp lên ống hoặc thân máy rung, thường gần máy nén khí và máy bơm.
Cách khắc phục: dùng đồng hồ có dầu chống rung, ví dụ đồng hồ áp suất Wise P258 vốn được hãng thiết kế cho điều kiện xung áp và rung động. Nếu rung quá mạnh, tách đồng hồ khỏi nguồn rung bằng ống dẫn mềm và giá đỡ riêng thay vì treo trực tiếp lên ống.
Lỗi 4: để nhiệt độ môi chất truyền thẳng vào đồng hồ
Dấu hiệu: số đọc lệch khi hệ thống nóng lên, kính mờ hơi nước, dầu trong đồng hồ có dầu đổi màu hoặc rò.
Nguyên nhân: đồng hồ tiêu chuẩn được hiệu chuẩn ở khoảng 20 °C. Theo EN 837-1, khi nhiệt độ phần tử đo lệch khỏi mức này, sai số bổ sung thường được tính khoảng 0,4% toàn thang cho mỗi 10 K lệch. Đồng hồ gắn thẳng vào ống hơi 100 °C vì thế có thể sai thêm vài phần trăm.
Cách khắc phục: với hơi nước và môi chất nóng, lắp ống siphon (pigtail) hoặc đoạn ống nối dài để môi chất nguội bớt trước khi tới đồng hồ.
Lỗi 5: dùng sai vật liệu với môi chất ăn mòn, đặc hoặc dễ kết tinh
Dấu hiệu: kim kẹt, đồng hồ không về 0, thân hoặc chân ren bị ăn mòn, rò môi chất qua vỏ.
Nguyên nhân: môi chất tiếp xúc trực tiếp ống Bourdon làm ống bị ăn mòn hoặc tắc cặn. Một sai lầm hay gặp là chỉ nhìn vào vật liệu vỏ: vỏ inox không có nghĩa bộ phận tiếp xúc môi chất cũng là inox.

Ăn mòn màng ngăn của đồng hồ áp suất
Cách khắc phục: hỏi rõ vật liệu bộ phận tiếp xúc môi chất, đối chiếu bảng tương thích hóa chất. Với môi chất ăn mòn mạnh hoặc đặc dính, dùng dòng có màng ngăn như đồng hồ áp suất màng ngăn Wise.
Lỗi 6: lắp đặt sai
Dấu hiệu: rò khí hoặc dầu ở chân ren, vỏ biến dạng, kim lệch ngay từ khi lắp, số đọc khác với đồng hồ cũ cùng vị trí.
Nguyên nhân thường gặp: siết bằng cách vặn thân vỏ thay vì dùng cờ lê ở phần lục giác của chân kết nối; nhầm chuẩn ren PT, NPT, BSP rồi cố siết; lắp đồng hồ có dầu nằm ngang hoặc ngược khi hãng yêu cầu thẳng đứng; không có van cách ly nên phải xả cả hệ thống mỗi lần thay.
Cách khắc phục: kiểm tra chuẩn ren bằng dưỡng trước khi mua (với ren thẳng, độ kín nằm ở gioăng đệm chứ không ở ren, nên thiếu hoặc hỏng gioăng cũng gây rò), dùng cờ lê đúng chỗ, lắp đúng tư thế, lắp van cách ly ngay trước đồng hồ và để tay không chạm vào thân vỏ khi siết.
Lỗi 7: vận hành sai và không hiệu chuẩn
Dấu hiệu: kim cong hoặc điểm không lệch cố định sau một lần quá áp, số đọc lệch dần qua nhiều tháng mà không ai biết.
Nguyên nhân: tăng áp đột ngột bằng cách mở van nhanh, thử áp vượt dải đo, tháo đồng hồ khi hệ thống còn áp, và để đồng hồ làm việc nhiều năm mà không hiệu chuẩn lần nào.

Đồng hồ áp suất bị cong kim do quá áp
Cách khắc phục: cấp áp từ từ, không thử áp vượt dải đo của đồng hồ, xả áp trước khi tháo. Lập chu kỳ hiệu chuẩn theo điều kiện làm việc, cách làm có trong bài hiệu chuẩn đồng hồ áp suất.
Gửi môi chất, dải áp suất và điều kiện lắp đặt, kỹ thuật HT Việt Nam sẽ tư vấn đồng hồ phù hợp trong danh mục đồng hồ áp suất Wise.
Liên hệ Mr Hoàng – 0919 914 138 để được hỗ trợ 24/7
